Müzeler Haftası

Çocuklar yarım ay biçiminde oturur. Öğretmen büyük boy fon kartonuna önceden yazdığı “Açık Hava Heykel Müzesi” adını göstererek, “Bu hafta Müzeler Haftası. Sizce müzelerde neler korunur?” diye sorar. Her çocuğun düşünmesini bekler; sanat eserleri, eski eşyalar ve geçmişten kalan bilgiler gibi yanıtları somutlaştırır. “Müzeler, insanların yaptığı ya da kullandığı önemli eserlerin saklandığı, korunduğu ve incelendiği yerlerdir. Bir esere bakarken onun kim tarafından, ne zaman ve ne amaçla yapılmış olabileceğini düşünürüz.” açıklamasını yapar. Çocuklardan bir müzede görmek isteyecekleri eseri ve nedenini söylemelerini ister; akranlarının fikirlerini dinlemelerine rehberlik eder. Öğretmen “Şimdi müze ziyaretçisi olalım; eserleri gözlerimizle dikkatle inceler, ellerimizi yalnızca izin verildiğinde kullanırız.” der. Çocuklar sınıfta yavaş adımlarla dolaşır; öğretmenin “heykel” sözünde seçtikleri bir duruşta sessizce donar, “ziyaretçi” sözünde yeniden yürürler. İkinci turda öğretmen “Bu heykel ne anlatıyor olabilir?” diye sorar; çocuklar duruşlarına kısa bir açıklama ekler. Böylece heykellerin bir düşünce, duygu ya da hikâye anlatabileceği vurgulanır. Çocuklar yerlerine döndüğünde öğretmen “Müzeler” şiirini önce ritimli biçimde okur, ardından çocukları uygun yerlerde tekrar etmeye davet eder: “Ayasofya, Topkapı / Bir hazine, bir servet, / Dolmabahçe Sarayı / Soluruz nefes nefes / Geçmişi, geleceği, / Daha neler neler var / Tarihi öğreniriz / Ne hoş olur gezmesi / İnsanın göreceği. / Sanata doyuruyor / Resim Heykel Müzesi. / Dolaşılmalı elbet.” Şiirden sonra “Şiirde geçen hangi yerler veya eserler müzeyi düşündürdü?” sorusuyla kısa bir sohbet yapılır. Öğretmen masalara kil hamuru ile oyuncak merkezindeki bıçak, çatal ve diğer şekil verme materyallerini dağıtır. “Bugün bahçede herkesin gezebileceği bir açık hava heykel müzesi kuracağız. Heykelin bir insanı, hayvanı, eşyayı ya da hayalindeki bir şeyi anlatabilir.” der. Önce küçük bir kil parçasını avucunda yuvarlama, bastırma ve çizgi oluşturma hareketlerini yavaşça modeller; materyallerin kile şekil vermek için kullanılacağını, birbirimize doğru tutulmayacağını hatırlatır. Çocuklar yapmak istedikleri heykeli seçer, önce neye benzeyeceğini ve ne anlatacağını düşünür. Çocuklar ikili ya da üçlü masalarda kendi heykellerini üretir. Öğretmen “Heykelinin hangi bölümü en önemli?”, “Dik durması için ne ekleyebilirsin?” ve “Bu eser müzeye gelenlere ne söyleyecek?” sorularıyla tahmin, gerekçelendirme ve problem çözmeyi destekler. Desteğe gereksinim duyan çocukla bir parça kil üzerinde yuvarlama-bastırma-birleştirme adımlarını birlikte uygular; ayrıntı eklemek isteyen çocukları doku, iz ve farklı biçimler denemeye teşvik eder. Çocuklar çalışmalarını bitirince heykellerini A4 kâğıdının üzerine yerleştirir; öğretmen her kâğıda çocuğun adını yazar. Çocuklar ellerini yıkar. Bahçede güvenli ve düz bir alan belirlenir. Öğretmen fon kartonundaki müze adını görünür bir yere yerleştirir; çocuklar A4 kâğıtları üzerindeki eserlerini birlikte karar vererek aralıklı biçimde sergiler. Her çocuk eserinin yanına geldiğinde “Eserimin adı…, bunu yaparken… düşündüm.” cümlesini tamamlar. Ardından çocuklar ikili ziyaretçi gruplarıyla müzeyi gezer; bir arkadaşına “Bu heykelde en çok neyi merak ettin?” ya da “Bunu nasıl yaptın?” sorularından birini sorar. Öğretmen, eserlerin dokunmadan ve dikkatle incelendiğini hatırlatır. Yarım ayda yapılan değerlendirmede “Müze ne demektir?”, “Müzeler bize neyi anlatır?”, “Sizin gittiğiniz müzeler var mı?”, “Yaptığımız müze gezisi size neler hissettirdi?” ve “Sen bir müze yapsan ne müzesi yapardın?” soruları sorulur. Son olarak çocuklarla çalışma kâğıtları dağıtılır, yaşlarına uygun yönerge açıklanır ve gerektiğinde bireysel destek verilerek çalışma kâğıtları tamamlanır.