Öğretmen, karton kutunun üstüne çocukların daireleri atabileceği bir yarık açar ve yarığı bantla sağlamlaştırarak seçim sandığını hazırlar. Kırmızı, mavi ve sarı kartonlardan üç büyük aday rozeti ile çocukların oy vermesinde kullanılacak yeterli sayıda küçük daire keser. Çocukları U düzeninde karşılar ve “Bugün 10 Aralık Dünya İnsan Hakları Günü. Her insan değerli, önemlidir ve bazı haklara sahiptir.” der. “Hak, herkes için adil olan ve bizi koruyan şeydir.” açıklamasını yapar.
Öğretmen kısa, somut örneklerle hakları açıklar: “Herkesin farklı görünse de eşit değerde olması, fikrini söyleyebilmesi, kimsenin incitilmemesi, okula gidebilmesi ve güvenli yaşaması önemlidir.” Çocukların anlayışını desteklemek için “Bir arkadaşımızın konuşmasına izin vermek hangi hakla ilgilidir?”, “Okula gelmek neden önemlidir?” diye sorar. Çocukların cevaplarını yargılamadan dinler; konuşmak istemeyenlerin baş, el ya da yüz ifadeleriyle katılabileceklerini belirtir. Bazı çocukların okul, yeterli beslenme veya güvenli bir ev gibi ihtiyaçlara her gün ulaşamadığını, bu nedenle herkesin birbirine adil ve yardımsever davranmasının önemli olduğunu söyler. “Böyle bir çocuk için neler yapabiliriz?” sorusuyla çözüm önerileri alır.
Öğretmen “Şimdi adil davranmayı canlandıralım.” diyerek kısa drama durumları verir: İki çocuk aynı oyuncağı ister, bir çocuğun fikri dinlenmez ya da sırada bekleyen bir arkadaş öne geçer. Gönüllü çocuklar durumu canlandırır; diğerleri “Dur, dinleyelim.”, “Sırayla oynayabiliriz.”, “Senin fikrin ne?” gibi çözüm cümlelerini söyler. Öğretmen her çözümün başkasının hakkına saygı duymak olduğunu vurgular ve çocukları alkışlatır.
Ardından “Demokrasi, birlikte karar verirken herkesin söz ve oy hakkının olmasıdır. Şimdi etkinlik için bir sınıf başkanı seçeceğiz.” der. Başkan adayı olmak isteyen üç gönüllü çocuğa farklı renklerde rozet takar. Daha fazla istekli olduğunda, aday olmak isteyenlerin sonraki sınıf görevlerinde de sıra alacağını açıklar. Her aday sırayla “Başkan olursam arkadaşlarımı dinlerim.” gibi tek cümlelik düşüncesini paylaşır. Öğretmen, her çocuğun istediği adaya oy verebileceğini ve oyların gizli tutulacağını belirtir.
Çocuklar sırayla masadaki küçük renkli dairelerden birini seçer, sandığa atar ve yerine geçer. Oylar açıldığında çocuklar öğretmenin gösterdiği daireleri birer birer sayar; renkleri karşılaştırarak hangi rengin daha çok olduğunu bulur. En çok oy alan aday etkinlik başkanı olur. Öğretmen tüm adaylara katıldıkları için teşekkür eder, çocuklar birbirlerini alkışlar. Seçilen çocuk, kısa süreliğine sınıfta konuşmak isteyen arkadaşlarına söz verme görevini üstlenir. Böylece seçilmenin yanında dinleme ve adil davranma sorumluluğu da deneyimlenir.
Çocuklar yerlerinde “hak hareketleri” yapar: Öğretmen “Eğitim hakkı!” dediğinde kitap okuma, “Fikrini söyleme hakkı!” dediğinde el kaldırma, “Güvenli yaşama hakkı!” dediğinde kendini sarma hareketi yaparlar. Çemberde değerlendirme için “İnsan haklarından hangilerini hatırlıyorsun?”, “İnsan hakları ve demokrasi ne demek?”, “Sınıf başkanı seçimimizde neler hissettin?”, “Oy kullanmak nasıl bir duygu?”, “Sınıf başkanı seçerken hangi hakkımızı kullandık?”, “Sınıf başkanı seçilseydin kendini nasıl hissederdin?” ve “Sınıf başkanımızı sandık olmasaydı nasıl seçebilirdik?” soruları sorulur.
Son olarak öğretmen SCAMPER etkinlik sayfalarını ve pastel boyaları dağıtır. “Nasıl bir dünyada yaşamak istersin? Herkese adil davranılması için bu dünyada neyi değiştirmek, eklemek ya da iyileştirmek istersin?” yönergesini verir, bir örneği sözlü olarak modeller ve çocukların seçtikleri fikri resmetmelerine fırsat tanır. Gerektiğinde seçenek sunarak ya da çocuğun anlattığını tekrar ederek destek verir; bitiren çocuklar resimlerini masalarındaki arkadaşlarına anlatır. Çalışma kâğıtları çocuklarla yapılır.
