Kaygan / Pütürlü + Hazine Sandığı

Öğretmen etkinlikten önce sınıfın güvenli geçiş alanlarını açık bırakır; pütürlü ve kaygan nesneleri bir masaya, krokiyi çocukların görebileceği yere yerleştirir. Hazine sandığını sınıfta güvenli bir noktaya saklar; içine balon, çerez ve hikâye kitabını koyar. Krokide sınıftaki merkezler ve izlenecek sıra açıkça gösterilir. Boncuklar çocukların rahatça kavrayabileceği büyüklükte hazırlanır. Çocuklar minderlere davet edilir ve birlikte tekerleme söylenir: “Ben küçük kaplanım. / Taştan taşa atlarım. / Minderleri görünce / Üstlerine zıplarım.” Öğretmen, “Bugün ellerimizle ipuçlarını araştıracak, sonra krokiden yararlanarak hazineyi bulacağız.” diyerek merak uyandırır. Öğretmen masadaki nesneleri gösterir ancak adlarını hemen söylemez. Çocuklardan önce dokunmadan tahmin etmelerini, sonra gözleri ve parmak uçlarıyla incelemelerini ister. “Parmağın üzerinde kolayca mı kayıyor, yoksa küçük çıkıntılar mı hissediyorsun? Neden böyle düşünüyorsun?” sorularıyla çocukların gerekçe kurmasını destekler. Çocuklar nesneleri kaygan ve pütürlü olarak iki gruba ayırır, benzer yüzeyleri eşleştirir ve seçtikleri nesneleri en kaygandan en pütürlüye doğru sıralamayı dener. Farklı düşünen çocukların nesneye yeniden dokunup fikirlerini açıklamalarına fırsat verilir. Öğretmen hazine sandığından bir nesneyi çocukların görmeyeceği biçimde tutar. Gönüllü çocuklar sırayla yalnızca dokunarak nesnenin kaygan mı pütürlü mü olduğunu tahmin eder ve tahmininin nedenini söyler. Ardından nesne görünür hâle getirilir; çocuklar tahminlerini gözlemle karşılaştırır. Öğretmen, “Tahminimiz değişebilir; önemli olan dokunup kanıt bulmamızdır.” diyerek hataları öğrenme fırsatına dönüştürür. Çocuklar ayağa kalkar. Öğretmen, “Pütürlü yolu hissedenler minik ve dengeli adımlarla, kaygan yolu düşünenler ise kollarını iki yana açarak yavaşça yürüsün.” der; çocuklar sınıfta birbirine çarpmadan hareket eder. “Dur” işaretinde en yakın mindere geçerler. Ardından ikili olmak isteyen çocuklar eşleşir; bir balonu iki açık avuçları arasında, sıkıştırmadan ve konuşarak belirlenen noktaya taşır. Balon düşerse birlikte alıp yeniden denerler. Öğretmen, “Hız değil, arkadaşını dinlemek ve uyumlu hareket etmek önemli.” diyerek yarışma baskısı oluşturmaz. Minderlerde kroki incelenir. Öğretmen, “Harita ve kroki ne işe yarar? Yönümüzü bulmak için harita dışında başka neler kullanırız?” diye sorar. Çocuklar krokideki sınıf merkezlerini gerçek sınıfla eşleştirir; bir çocuk parmağıyla başlangıç noktasını, başka bir çocuk ilk gidilecek merkezi gösterir. Öğretmen, “Önce nereye gitmeliyiz, bunu krokide hangi ipucu anlatıyor?” sorusuyla rota çözümünü görünür kılar. Çocuklar küçük gruplara ayrılır; her grup krokiden sırayla yol bulucu, ipucu okuyucu ve arkadaşlarını dinleyen kişi rollerini seçer. Gruplar krokide gösterilen merkezlere yürür, her durakta bulunan kaygan ya da pütürlü nesneyi belirleyerek sonraki yönü birlikte kararlaştırır. Öğretmen geride kalarak çocukların konuşmalarını dinler; ihtiyaç olduğunda “Krokiye yeniden bakalım; bulunduğunuz yer ile hedef aynı mı?” ipucunu verir. Gruplar aynı hazineye birlikte ulaşır ve sandık açıldığında içindekileri sırayla inceler. Çerezler, kurumun beslenme ve alerji kurallarına uygun biçimde öğretmen tarafından yönetilir. Masalara geçildiğinde çocuklar hazine sandığı boyama sayfasını seçtikleri renklerle boyar. Sandığın içine yapıştırıcı sürer, boncukları yerleştirerek kendi hazinesini oluşturur. İsteyen çocuk boncukları renk, büyüklük ya da oluşturduğu desene göre düzenler; öğretmen parmak becerisi desteğine gereksinim duyan çocuğa yapıştırıcıyı kullanma ve boncuğu yerleştirme konusunda model olur. Paylaşım çemberinde çocuklar çalışmalarını gösterir ve “Bugün neler yaptık?”, “En çok hangi etkinliği yaparken eğlendin?”, “Kaygan nesneler nelerdir?”, “Pütürlü nesneler nelerdir?”, “Hazine avına çıkmak sana ne hissettirdi?”, “Hazineye ulaşmaya çalışırken önümüze bir zorluk çıktı mı?” ve “Balonu düşürmeden taşırken arkadaşınla nasıl bir uyum sağladın?” Paylaşım çemberinde çocuklar çalışmalarını gösterir ve sorularla etkinliği değerlendirir. Etkinlik uygulaması tamamlandıktan sonra konuya ve hedef yaş grubuna uygun hazırlanmış çalışma kâğıtları çocuklarla uygulanır. Öğretmen çalışma kâğıdı yönergelerini yaş düzeyine göre açıklar, çocukların çalışmalarını gözlemler ve gerektiğinde bireysel destek sunar.