Evimizin çatısı üçgen

1. Evimizin çatısı üçgen (115 dk) Sınıf ortamı, 60-72 ay grubu çocukların geometrik şekillerden üçgenin kenar, köşe ve biçimsel özelliklerini keşfetmeleri amacıyla düzenlenir (MAB.1, TAKB.1). Masalara renkli üçgen bloklar, tahta çubuklar, üçgen trafik levhaları ve geometrik şekil tahtaları yerleştirilir. Sabah çemberinde çocuklar güler yüzle karşılanır ve üçgenin özelliklerini anlatan eğlenceli bir geometri şiiri seslendirilir: Üç kenarım var benim, Üç köşeyle süslenirim. Çatı gibi, yelken gibi, Üçgen pek de sevimli. Şiirin ardından çocuklar minderlerine oturur, öğretmen panoya büyük kırmızı bir üçgen asarak üçgenin mimari ve doğadaki varlığını incelemeye davet eder. Masalara yerleştirilen üçgen prizmalar ve inşa bloklarıyla kuleler kuran çocuklar, üçgenin devrilmez sağlam yapısını deneyimlerler. Minder çemberinde öğretmen eline üç adet tahta çıta alarak çocukların gözü önünde uç uca birleştirir (E1.1, E1.3, E3.3). "Sevgili çocuklar, birleştirdiğim bu şekilde kaç tane köşe ve kaç tane kenar görüyorsunuz?" diye sorar. Çocuklar parmaklarıyla sayarak "1, 2, 3 kenarı var; 1, 2, 3 sivri köşesi var" diyerek üçgenin temel özelliklerini tanımlarlar. Öğretmen sınıf içerisindeki ve çevredeki üçgen nesneleri (ev çatısı, yelkenli tekne, üçgen peynir dilimi, trafik levhası) göstermelerini ister. Çocuklar nesneleri bularak neden üçgen olduklarını mantıksal gerekçelerle kanıtlarlar (D12.1). Öğretmen, köprülerin ve yüksek kulelerin yapımında mimarların neden üçgen geometrisini tercih ettiğini basit modellerle gösterir. Çocuklar, sınıftaki blok merkezine geçerek üçgen prizmaları diğer şekillerle birleştirir ve çatısı üçgen olan sağlam yapılar inşa ederler. Ardından Yelkenli Geminin Üçgen Yelkeni Masalı anlatılır (E2.5, D14.1): "Masmavi sularda süzülmek isteyen minik bir ahşap gemi varmış. Adı Rüzgar imiş. Rüzgar denize açılmak istiyormuş ama rüzgarı yakalayacak bir yelkeni yokmuş. Kıyıda duran bilge terzi ona yaklaşmış: 'Sana rüzgarı en iyi yakalayan, fırtınaya en dayanıklı şekilden bir yelken dikeceğim; o da güçlü bir üçgendir!' demiş. Kırmızı kumaştan üç kenarı ve üç köşesi olan kocaman bir üçgen yelken dikip direğe bağlamışlar. Rüzgar esince üçgen yelken şişmiş ve gemi dalgaların üzerinde neşeyle kaymaya başlamış. Rüzgar gemisi bağırmış: 'Yaşasın, üçgenin sağlamlığı beni uzak diyarlara taşıyor!' demiş." Çocuklar masaldan geometrinin gücünü öğrenirler. Çocuklar masaldaki üçgen yelkenin gücünü dinlerken geometrik formların mühendislikteki harika kullanım alanlarını keşfederler. Sınıf alanında 'Üçgen Köşeleri ve Yelken Parkuru' hareketli oyunu kurulur (HSAB.1.c, E2.5). Yere renkli bantlarla büyük bir üçgen çizilir ve köşelerine ziller konur. Çocuklar yer denge çizgisi üzerinden yürüyerek üçgenin birinci köşesine gelir ve zili bir kez çalarlar. İkinci kenardan sıçrayarak ikinci köşedeki zili iki kez, üçüncü kenardan parmak ucunda yürüyerek üçüncü köşedeki zili üç kez çalarlar. Parkurun sonunda yer alan çubuklarla yere kendi üçgenlerini kurarlar. Oyun çocukların kaba motor koordinasyonunu, geometrik sınır algısını ve yönerge takibini pekiştirir. Parkur boyunca üçgen kenarlarını adımlayan minikler, yön değiştirme ve keskin köşe dönüşlerinde denge kontrollerini pekiştirirler. Hareketli oyunun ardından çocuklar sakin adımlarla çalışma masalarına geçerler (SNAB.4.e, SDB2.2). Masalarda renkli dondurma çubukları, üçgen elişi kağıtları, yapıştırıcılar ve fon kartonları yer almaktadır. Çocuklar üç adet ahşap çubuğu uç uca yapıştırarak sağlam üçgenler inşa ederler. Bu üçgenlerin içine yelkenli gemiler, ev çatıları veya renkli çam ağaçları çizerler. Masada çalışan çocuklar malzemeleri nezaketle paylaşır, arkadaşlarına yapıştırıcı uzatarak yardımlaşırlar. Masalarda dondurma çubuklarından üçgenler oluşturan çocuklar, üç kenarın birbirine bağlandığı köşelere renkli hamurdan toplar yaparlar. Masalarda üçgen şablonlarını renkli kağıtlara aktaran minikler, kenar uzunluklarını cetvelle veya parmaklarıyla ölçerek geometrik farkındalıklarını artırırlar. Günün değerlendirme çemberinde minderlerde toplanılır (E1.1, D14.1). Öğretmen çocuklara sorular sorar: "Bugün üçgen şeklini incelerken kaç köşesi olduğunu nasıl aklınızda tuttunuz? Evlerin çatıları neden daire değil de üçgen yapılır? Üçgen olmasaydı yelkenliler nasıl yüzerdi?" Çocuklar akıl yürütmeyle yanıtlar verirler. Ardından dinlendirici 'Üçgen Nefesi' uygulanır: Çocuklar parmaklarıyla havada üçgen çizerler; birinci kenarda derin nefes alır, ikinci kenarda nefesi tutar, üçüncü kenarda nefesi sakince verirler. Bedenleri rahatlar. Çocuklar doğada ve mimaride gördükleri üçgenleri zihinlerinde haritalandırarak geometriye duydukları ilgiyi derinleştirirler. Masalarda hazırlanan üçgen yelkenliler ve geometrik kompozisyonlar sınıf panosuna 'Üçgenlerin Renkli Dünyası' olarak asılır (SNAB.4.e). Çocuklar birbirlerinin tasarımlarını inceleyerek tebrik ederler. Gün boyunca sergilenen geometrik dikkat için her çocuğun yakasına 'Üçgen Kâşifi' çıkartması takılır. Masalar temizlenir, boyalar kaldırılır. Çocuklar yeni bir şekil öğrenmenin neşesiyle evlerine uğurlanırlar.