Günün Bölümleri ve Gölgeler 🌤️👤

Amaç: Çocuklar günün bölümlerini (sabah, öğle, akşam, gece) Güneş’in gökyüzündeki yeriyle ilişkilendirir. Güneş’in sabah alçakta doğduğunu, öğle vakti en yükseğe çıktığını, akşam alçalıp battığını gözlemler; bunun Dünya’nın dönmesinden kaynaklanan görünür bir hareket olduğunu duyar. Işık bir cismin içinden geçemeyince gölge oluştuğunu, gölgenin cismin şeklini aldığını, Güneş’in tersi yöne düştüğünü ve Güneş alçakken uzun, yüksekteyken kısa olduğunu keşfeder.

Uygulama: İstasyonları sırayla açın. "Gölge Deneyi" istasyonunda çocuklardan önce tahmin isteyin: "Güneş’i tepeye taşırsak Can’ın gölgesi ne olacak?" Sonra bir çocuk Güneş’i parmağıyla gezdirsin, diğerleri gölgenin uzayıp kısalmasını sesli anlatsın. "Gölge Tiyatrosu" istasyonunda dokunmadan önce sınıfça gölgenin ipuçlarını (uzun kulak, sivri gaga, kabuk) söyleyin.

Sınıf deneyi: Güneşli bir günde bahçeye bir sopa ya da şişe dikin. Sabah, öğle ve öğleden sonra gölgenin ucunu tebeşirle işaretleyin; gölgenin boyunu iple ölçüp karşılaştırın. Sınıfta karanlık bir köşede el feneriyle bir oyuncağın gölgesini duvara düşürün. Feneri alçaltıp yükselterek gölgenin uzayıp kısaldığını, feneri sağa sola götürünce gölgenin öbür yana kaydığını gösterin.

Hareket önerisi: "Gölge yakalamaca": Güneşli bir günde çocuklar eşleşir; biri koşar, diğeri onun gölgesine basmaya çalışır. Ardından herkes gölgesiyle dans eder; kollarını açıp kapatarak gölgenin de aynı şekli aldığını izler. Kapalı bir günde el feneriyle duvarda tavşan ve kuş gibi el gölgeleri yapılabilir.